DEMOCRATIE

Al cruisend door reacties op een Brits forum, waar Britse reageerders hun meningen ventileerden over de resultaten van de lokale verkiezingen, die tegelijk met de EP-verkiezingen voor een aantal counties en steden werden gehouden, werd me iets heel duidelijk.
Niet alleen dat het gros van de reacties het niveau, wat je over het algemeen op Nederlandse fora tegenkomt, overstijgt. Maar ook dat heel veel Britten met hetzelfde probleem worstelen als wij op onze manier met regelmaat ook doen. Dat probleem heet “het gebrek aan democratisch gehalte m.b.t. verkiezingen”. Wij zien dat probleem vooral in de EU/Brussel.

Sterker nog: velen van ons gaan dat de aankomende maanden en misschien wel jaren aan den lijve ondervinden, wanneer blijkt, dat de partij waar 22-5 jl. op werd gestemd de bij die verkiezingen gegeven beloftes [weer] niet nakomt. Massa’s kiezers maakten hetzelfde al mee in 2012 met onze vrienden Rutte en vooral Samsom. [Rutte maakte tussen 2012 en nu de achterstand op Samsom inmiddels ruimschoots goed.]
Democratisch gehalte vertalen wij [en de Britten op hun manier ook] in de wijze waarop de stem van het volk [demos] doorklinkt in wat de politiek uiteindelijk doet. Door de jaren heen en de laatste 25 jaar vooral is er een steeds grotere en diepere kloof ontstaan tussen wat onze stemmen zeggen en wat de politieke praktijk blijkt te zijn. Zo groot en diep is die kloof, dat er steeds vaker sprake is van haaks op elkaar staan van stem  en politieke praktijk.
In Engeland en aanpalende delen van het land heeft dat opvallend genoeg met name buiten metropool Londen tot een snel groeiende woede bij de kiezers geleid. De “rural voter” kotst het Engelse kiessysteem inmiddels uit.
Met als gevolg steeds lagere opkomsten bij verkiezingen. Enige gelijkenis met hier berust niet op toeval.
Nu de Britten met die tweetrapsverkiezingen [EP + via een uiterst ingewikkeld systeem, bedoeld om vooral gevestigde partijen te beschermen, verlopende lokale verkiezingen] werden geconfronteerd 22 mei jl. vindt die woede op en afkeer van dat kiessysteem weer zijn uitlaat.
Met als insteek het ervaren gebrek aan democratie in dat systeem.
In Nederland hebben wij ook een groeiende groep burgers, die zich niet gehoord vindt door de politiek. En net als veel Britten op 22 mei deden kozen de Nederlanders al geruime tijd terug voor een alternatief t.o.v. de gevestigde politieke partijen. En zo ontstond de PVV, waar de kiezer in ieder geval kreeg voorgespiegeld, dat zijn stem werd gehoord en meetelde.
Democratie, inderdaad. Nu voel ik er weinig voor om een beschouwing te houden over de vraag of de PVV nu wel of niet democratisch is. Niet dat ik daar geen mening over heb, maar u moet het maar voor uzelf bepalen.
Wel wil ik iets zeggen over de overspannen verwachtigingen, die aan zo’n alternatieve partij en zijn democratisch gehalte worden gekoppeld.
Massa’s mensen voelen zich niet gehoord door partijen als PvdA, VVD, CDA etc. [iets wat ik nadrukkelijk niet bestrijd] en verwachten dat wel bij dat alternatief i.c de PVV [of welke partij u wilt]. En dat gehoord worden vertaalt men vrijwel altijd naar het direct of in ieder geval zo snel mogelijk resultaat daarvan zien. De “vijand” verhoogt de AOW-leeftijd, de “vriend” belooft dat tegen te houden en men wil dat per omgaande ook bevestigd zien. Je zou dat kunnen beschrijven als: onacceptabel gebrek aan democratie bij de een moet plaatsmaken voor directe democratie bij de ander.
U zou inmiddels moeten weten [daarom gebruikte ik dat voorbeeld over die AOW-leeftijd] dat het zo niet werkt in de praktijk. En die “vriend” kwalijk nemen, dat hij het wel belooft getuigt ook niet van een volwassen kijk op de wereld. Want of nu vriend of nu vijand, politieke partijen zijn bereid alles te beloven om uw stem binnen te lepelen. Dat is hier zo, maar zo ontdekte ik al cruisend ook bij de Britten.
DEMOCRATIEEn toen kwam ik een even kernachtige als ware kreet tegen, die op de situatie die ik hier behandel past. En die zich niets aantrekt van de spelregels, die wij voor onze huidige manier van leven hanteren. Niet alles laat zich vangen in de mantra “Ik wil het en ik wil het nu”. En zeker democratie niet. Democratie is niet iets wat je simpelweg aanzet of uitzet. Democratie is een groeiend fenomeen, bijna organisme.  Democratie is niet een gebeurtenis, die de ene keer er is en de volgende keer niet. Democratie is een proces, wat via bepaalde lijnen verloopt en als het meezit zich stapje voor stapje verder ontwikkelt. Als een groot goed. Er bestaat geen “pizza” of “hamburger Democratie”, die je als de trek er is kunt laten bezorgen. Het is een manier van denken en van leven.
Al deze gedachtenkronkels kwamen mijn hoofd binnen zeilen, terwijl ik aan het cruisen was. En daar die o zo simpele maar o zo juiste zinsnede zag staan:  Democracy is a process not an event. Waar burgers zowel als politiek zich bewust van moeten zijn.